Yunanlılar ve tüm dünya Midilli adasına Lesvos ya da Lesbos demektedir.İsmini kadın şair Sapho'dan almaktadır. İki bin 700 yıl önce adada doğan Sapho adındaki bu güzel kadın, daha çok kadınlara ilgisini anlatan şiirler yazmış, lir çalıp dolaşmış, renkli bir hayat sürmüş. O günden sonra hemcinsine ilgi duyan kadınları Lesboslu şaire atfen lezbiyen olarak adlandırmıştır dünya.
Ayvalık'a feribotla 2 saatlik uzaklıkta olan yönetim merkezi olan Midilli Jüstinyen döneminden kalma bir kaleyle taçlanmış.
Adını mitolojik kahraman Makaros'un güzel kızı Mittilini'den alıyor. Midilli şehri, Dogu Ege' nin en eski şehirlerinden biridir. Kuruluşu, M.Ö. 10. yüzyilin başlarina dayanmaktadir. Şehrin çevresindeki çeşitli bölgelerde bulunmuş Arkaik, Klasik, Hellenistik, Roma ve Ortaçag dönemlerine ait mimari kalintilarin büyük çogunlugu, Arkeoloji Müzesi' nin iki binasinda sergilenmektedir.
Midilli şehrinde bulunan sahil binalarinin çogu, 19. yüzyilin sonlarinda ve 20. yüzyilin başlarinda inşa edilmiştir ve görkemli bir fon oluşturmaktadir: eski otel “Megali Vretania”, “Panellinion” kahvesi, Ziraat Bankasi binasi, eski otel olan “Kolones”deki bina, bugün pastane olarak kullanilan eski Osmanli Bankasi, Belediye Parki, Valilik' in mermer binasi, eski Belediye binasi. Adanın güney - doğu sahilleri ve yamaçları boyunca uzanmakta olan Midilli şehri, yaklaşık 30 bin kişilik nüfusu ile eski ve yeni unsurları uyum içinde barındırmaktadır.
Eski kuzey limanının - Epano Skala olarak da bilinen - zaman içinde görkemini yitirmesi ile bugünkü güney limanı fiilen yerini almıştır. Aynı zamanda şehir, hem kuzey - batı, hem de güney ve güney - batıya yayılmıştır. Kioski ( güney limanına yakın ) ve Surada ( şehrin hava limanına doğru çıkışında ) gibi eski mahalleler, görkemli malikanelerin korunması ile bugüne kadar aynı soylu havayı korumuşlardır.
Şehrin bugünkü limanı, modern ve organize ( Gümrük, Turist Polisi, Liman Müdürlüğü, yolcu bekleme salonu vs. ) olmasının yanısıra, görülmesi gereken pekçok yer, hem şehrin merkezinde ( Arkeoloji Müzeleri, Bizans Sanatı Müzesi, Halk Sanatları Müzesi, Geleneksel Midilli Evi ) , hem şehrin çevresinde (Aya Kriaki tepesinde, mübadil mahallesinin kenarindaki Antik Tiyatro ve liman bölgesindeki Kale anlamına gelen Kastro) bulunmaktadır.
Belediye parklar, meydanlar, hem Kastro, hem de Antik tiyatro bölgelerindeki iki yemyeşil koruluk gibi halkın gezebileceği umumi alanların da dikkate alınması gereklidir. Pilmar'daki (Plomari) Barbayani uzo müzesi ve fabrikası görülmeye değerdir. 1860'ta kurulan ve Yunanlılar'ın en ünlü uzo markası olan Barbayani'yi şu anda dördüncü kuşak işletmektedir. Fabrikanın eski tesisini de müze yapmışlardır. Pilmar tepelere doğru amfitiyatro tarzında inşa edilmiş, daracık sokakları, koca çınarlarla gölgelenen meydanları, kahveleri, lokantalarıyla bir armoni ve rüya beldesi gibidir. Binaların hemen tümü restore edilmiştir. Eskiden olduğu gibi korunmuştur.
Pilmar'ın doğusunda Vatera vardır. Yüzmek için çok elverişli bir yerdir. Altın renkli kumsalı 8 kilometre uzunluğunda olup, Ege'nin en güzel plajlarından biridir. Polihnit Ürgüp'teki Mustafapaşa (Sinasos)'ya benzemektedir. Muhteşem konakları, anıtsal binaları, Osmanlı döneminde yapılmış ve şimdi halkevi olan binası, üçlü bazilika tarzındaki Ayios Georgios Kilisesi'yle büyüleyici bir kasabadır. Kuzeyindeki Kalonya'nın (Kalloni) ışıltılı bir gece hayatı vardır.
Hafta içinde bile gece 02.00'ye kadar eğlence devam etmektedir. Herse (Eressos) kenti Kalonya'nın 50 kilometre kadar batısındadır. Kentin yakınlarında ‘Taşlaşmış Ormanlar' diye adlandırılan ve milyonlarca yıl önce fosilleşen, üç yüz yıl önce bir depremle açığa çıkan ağaçlar vardır. Dünyanın belli başlı harikalarından biri olan bu acayip orman UNESCO tarafından Dünya Kültür Mirası listesine alınmıştır. Görülmeye değerdir.
Assos'tan dürbünle bakınca sokakta dolaşan insanlarını bile görebileceğiniz Molova (Molyvos) kentinin adı "Mollalar" anlamına gelir. Eskiden burada bir mevlevihane varmış. Halk da bu çilehanede yaşayan dervişlere molla dermiş. Yunan cuntası döneminde askerler kentin adını Mithimna olarak değiştirmiş ama halk Molivos demeye devam etmiş. Adanın Küçükkuyu ve Assos'a bakan tarafında kalan denizin özelliği karşı kıyının aynısı olması.
|